Sprawdź, jaką będziesz mieć emeryturę z ZUS

Andrzej Gębarowski
Gdy zastanawiamy się, ile wyniesie nasza przyszła emerytura, najpewniejszym odniesieniem jest tzw. hipotetyczna emerytura wyliczona nam przez ZUS. Dlaczego hipotetyczna? Ponieważ podstawą jej obliczenia są składki, które odprowadziliśmy na ubezpieczenie emerytalne w minionych latach, gdyż tylko one są znane.

Taka emerytura podawana jest w dwóch wersjach. W pierwszej do obliczeń przyjmuje się zgromadzony już przez nas kapitał i nic ponadto, co oznacza sytuację, jakbyśmy już od następnego miesiąca mieli zaprzestać opłacania składek. W drugiej wersji - i tylko ta nas będzie tutaj interesować - próbuje się przewidzieć nasz kapitał w roku i miesiącu przejścia na emeryturę. Przyjmuje się mianowicie, że w przyszłości nasze składki będą na tym samym poziomie co obecnie i że będą one podobnie waloryzowane.

Jest to oczywiście co najmniej uproszczenie, a może nawet założenie z gruntu błędne, gdyż już za miesiąc może nas spotkać - na przykład - obniżka wynagrodzenia, a co za tym idzie, zaczniemy odprowadzać mniejsze składki do ZUS. Przyjmijmy jednak, że faktycznie nic się nie zmieni.

Najbardziej aktualna wysokość hipotetycznej emerytury z I filaru podana jest w "Informacji o stanie konta ubezpieczonego w ZUS" za 2008 r. przesyłanej osobom, które na dzień 31 grudnia 2008 r. ukończyły co najmniej 35 lat. Powtórzę, że chodzi tylko i wyłącznie o składki z tzw. I filaru, czyli odprowadzane na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, którymi zarządza ZUS, a nie o część składek (dokładnie 7,3 proc. zarobków) odprowadzanych każdego miesiąca do otwartych funduszy emerytalnych (OFE). Ta mniejsza część składek nie jest uwzględniana w dalszych obliczeniach, ponieważ uzyskana na ich podstawie dodatkowa część emerytury stanowi jeszcze większą niewiadomą.
Co dokładnie przekazuje ubezpieczonym ZUS w kwestii wysokości przyszłych emerytur?
* Kobietom, które 31 grudnia 2008 r. miały ukończone 35 lat, a nie ukończyły 55. roku życia, a także mężczyznom, którzy mieli wtedy ukończone 35 lat, a nie ukończyli 60. roku życia, ZUS podaje wysokość hipotetycznej emerytury (z I filaru), którą uzyskałby ubezpieczony w wieku emerytalnym.
* Kobietom, które 31 grudnia 2008 r. miały ukończone 55 lat, a nie miały ukończonego 60. roku życia, ZUS podaje wysokość hipotetycznej emerytury (z I filaru), którą uzyskałaby ubezpieczona w wieku emerytalnym,a także w wieku przekraczającym wiek emerytalny o rok, dwa, trzy, cztery i pięć lat.

Jak oblicza się hipotetyczną emeryturę? Dodaje się cztery składniki:
* kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego,
* sumę zwaloryzowanych składek z I filaru za okres od 1 stycznia 1999 r. do 31 grudnia 2007 r.,
* sumę składek za 2008 r. z I filaru w wysokości nominalnej,
* hipotetyczną sumę składek za okres brakujący do wieku, dla którego wyliczana jest hipotetyczna emerytura.

Ostatni składnik, czyli hipotetyczną sumę składek, oblicza się poprzez podzielenie ogólnej kwoty składek na ubezpieczenie emerytalne (z uwzględnieniem waloryzacji, bez składek na OFE) zewidencjonowanych do 31 grudnia 2008 r. przez wyrażony w miesiącach okres podlegania ubezpieczeniu emerytalnemu, a następnie pomnożenie przez liczbę pełnych miesięcy brakujących do osiągnięcia wieku emerytalnego.

Innymi słowy: jest to kwota uzyskana przy założeniu, że w każdym miesiącu brakującym do wieku emerytalnego konto ubezpieczonego powiększy się o średnią miesięczną kwotę składki z minionego okresu ubezpieczenia.

Obliczoną w ten sposób sumę czterech składników dzieli się przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia dla wieku, dla którego wyliczana jest hipotetyczna emerytura. Według obowiązującej w dniu 31 grudnia 2008 r. tablicy średniego dalszego trwania życia, ogłaszanej przez prezesa GUS, wskaźnik ten dla osób w wieku 60 lat (wiek emerytalny kobiet) wynosi 245,3 miesięcy, a dla osób w wieku 65 lat (wiek emerytalny mężczyzn) - 202,7 miesięcy.

Przykład I:
Mężczyzna w wieku 53 lat. Suma zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne (bez OFE) wynosi 169,5 tys. zł. Zwaloryzowany kapitał początkowy: 263,4 tys. zł. Hipotetyczna emerytura brutto z I filaru w wieku 65 lat: 3460 zł. Stanowi to ok. 65 proc. jego obecnych zarobków brutto.

Przykład II:
Kobieta w wieku 48 lat. Suma zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne (bez OFE) wynosi 62,7 tys. zł. Zwaloryzowany kapitał początkowy: 195,6 tys. zł. Hipotetyczna emerytura brutto z I filaru w wieku 60 lat: 1473 zł. Stanowi to ok. 45 proc. obecnych zarobków brutto. W tym przypadku dochodzi jednak emerytura należna z części składek odprowadzanych na OFE. Suma tych składek wyniosła ok. 30 tys. zł, toteż wynikająca stąd dodatkowa emerytura będzie zapewne bardzo niska, rzędu kilkuset złotych.

Podane wyżej przykłady dotyczą osób, którym do emerytury brakuje kilkunastu lat. Jak wskazuje wielu ekspertów, jeżeli system emerytalny nie ulegnie wzmocnieniu (w sensie m.in. wydłużenia wieku emerytalnego), osoby młodsze mogą mieć w przyszłości jeszcze niższe emerytury.

Komisja Nadzoru Finansowego przewiduje na przykład, że jeśli nic się nie zmieni, emerytura wypłacana z I filaru i OFE będzie o ponad połowę niższa od ostatniego miesięcznego wynagrodzenia. Chodzi głównie o świadczenia dla osób, które obecnie mają ok. 30 lat i tych, które zaczynają pracę. Zdaniem KNF w najtrudniejszej sytuacji materialnej mogą znaleźć się osoby odprowadzające najniższe składki, np. prowadzące działalność gospodarczą na własny rachunek.

Pierwsze emerytury z I filara i OFE zaczęto wypłacać w ubiegłym roku kilkuset kobietom urodzonym po 1948 r. Mężczyźni, którzy przechodzą na emeryturę o pięć lat później, zaczną je otrzymywać w 2014 r. Ich wysokość może być szokująco niska.

Z pewnością w tej sytuacji warto zainwestować w pracownicze programy emerytalne (PPE) lub indywidualne konta emerytalne (IKE). Ale jest to raczej propozycja dla dobrze zarabiających.

Jak będziemy wracać do normalności? Znamy etapy.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3